Beeldverhaal · Storyboard

Storyboard maken: stap voor stap, ook met AI

Een storyboard laat je zien of je verhaal werkt voordat je gaat filmen of ontwerpen. Hier lees je wat er in elk frame hoort, hoe je het in zes stappen maakt en hoe AI je daarbij helpt.

In het kort

  • Een storyboard is een reeks schetsen die een verhaal in beelden vertelt.
  • Per frame noteer je beeld, shot, camera, actie, geluid en duur.
  • Je maakt het in zes stappen, van doel tot test met een lezer.
  • Met AI ga je sneller, maar verhaal en regie blijven van jou.
01

Wat is een storyboard?

Een storyboard is een reeks tekeningen die een verhaal in beelden vertelt. Je ziet per frame wat er gebeurt, van welke kant de camera kijkt en wat je erbij hoort. Zo zie je een film, reclame of animatie al voor je er één seconde van opneemt.

Een storyboard is geen kunstwerk. Het is een denkinstrument. Je gebruikt het om te zien of je verhaal klopt, om afspraken te maken met een team en om een opdrachtgever te laten meekijken.

Storyboarden wordt gebruikt bij:

  • films, series en reclamefilms;
  • animaties en motion graphics;
  • video's voor social media;
  • gebruikersstromen in apps en websites;
  • presentaties en pitches, om een idee zichtbaar te maken.
Uitgeprint storyboard met zes frames
Een uitgeprint storyboard met zes frames op een tafel
02

Wat hoort er in een frame?

Een storyboardframe bestaat uit een beeld en een paar korte regels. Zo houd je het overzichtelijk.

BeeldEen simpele schets of afbeelding van wat de kijker ziet.
ShotTotaal, halftotaal, close-up of detail.
CameraOp ooghoogte, van laag, van hoog of in beweging.
ActieWat gebeurt er in het beeld? Eén zin.
GeluidDialoog, voice-over, muziek of geluidseffect.
DuurHoeveel seconden blijft dit beeld in beeld?

Houd het klein. Liever acht heldere frames dan dertig halve.

03

Shots en camerastandpunten

De keuze van het shot bepaalt wat de kijker voelt. Kies hem daarom bewust.

  • Totaalshot. Je ziet de ruimte en de omgeving. Handig om te beginnen of om de situatie duidelijk te maken.
  • Halftotaal. Je ziet een persoon van heupen of knieën omhoog. Goed voor actie en gesprek.
  • Close-up. Het gezicht of een belangrijk object vult het beeld. Dit benadrukt emotie.
  • Detail. Een hand, een knop, een oog. Dit legt de aandacht op één ding.

Ook het standpunt telt. Van onderaf lijkt iemand groter en sterker. Van bovenaf lijkt hij kleiner. Op ooghoogte voelt het gewoon en dichtbij.

04

Een storyboard maken in zes stappen

  1. Schrijf je doel op. Wat moet de kijker na afloop weten, voelen of doen? Eén zin.
  2. Maak een script of een verhaallijn. Begin, midden en eind. Houd het kort.
  3. Verdeel het in scènes. Elke scène heeft één plek en één handeling.
  4. Maak een shotlijst. Per scène: welke shots heb je nodig?
  5. Teken kleine schetsen. Poppetjes zijn prima. Je toetst de volgorde, niet je tekentalent.
  6. Laat iemand meekijken. Snapt een ander het verhaal zonder uitleg? Dan werkt het.

Heb je een heldere gedachte nodig voor je verhaal? Lees dan ook het artikel over concepting. Een storyboard zonder concept blijft een reeks plaatjes.

Handgetekende thumbnails op een notitieblok
Handgetekende thumbnails van een verhaal op een notitieblok
05

Storyboard met AI: zo werkt het

Met AI kun je sneller van idee naar beeld. Een beeldgenerator maakt in seconden een frame dat je anders met de hand zou schetsen. Dat is handig. Het is alleen geen vervanging voor je verhaal.

Zo pak je het aan:

  1. Schrijf eerst het storyboard in woorden. Per frame: wie, waar, wat, welk shot. Dit is je basis voor alle prompts.
  2. Maak een vaste karakterbeschrijving. Kleding, haar, leeftijd, stijl. Plak die in elke prompt, woord voor woord.
  3. Kies één vaste stijlzin. Bijvoorbeeld "schets in potlood, zwart-wit, eenvoudige vlakken". Gebruik hem in elk frame.
  4. Genereer per frame. Voeg het shot en het camerastandpunt toe aan de prompt.
  5. Kies en corrigeer. Maak meerdere versies en kies de beste. Pas details zelf aan.
Voorbeeldprompt: "Halftotaal, ooghoogte. Een vrouw van rond de 40 met kort grijs haar en een blauwe jas staat in een drukke fietsenwinkel. Ze kijkt naar een kapotte fiets. Schets in potlood, zwart-wit, eenvoudige vlakken."
06

Waar je bij AI op moet letten

AI-beelden lijken af, maar ze kunnen je verhaal laten wegglijden. Let hierop:

  • Consistentie. Hetzelfde personage kan van frame tot frame anders uitzien. Gebruik een vaste beschrijving en, als je tool dat kan, een referentiebeeld.
  • Details. Handen, tekst in beeld en kleine voorwerpen gaan vaak mis. Controleer elk frame.
  • Te mooi. Een storyboard hoeft niet mooi te zijn. Te veel finish leidt af van de vraag of het verhaal werkt.
  • Gelijkvormigheid. AI neigt naar het gemiddelde beeld. Geef jouw eigen keuzes mee, bijvoorbeeld een ongewoon standpunt.
  • Eigen regie. Jij bepaalt het verhaal, het ritme en het shot. AI tekent alleen.
Frame met AI en handgetekend frame naast elkaar
Twee versies van hetzelfde frame naast elkaar, één met AI gemaakt en één met de hand
07

Veelgemaakte fouten bij storyboarden

Beginnen met tekenen

Je tekent al voordat je weet wat het verhaal is. Schrijf eerst op wat er gebeurt.

Te veel frames

Dertig frames lijkt grondig, maar geeft ruis. Kies de beelden die het verhaal dragen.

Geen overgang tussen frames

Kijk of het logisch is van het ene naar het andere frame. Een sprong zonder reden verwart de kijker.

Geen geluid meenemen

Een film is ook wat je hoort. Schrijf het geluid per frame erbij.

Het storyboard niet testen

Laat het iemand doorlezen die het verhaal niet kent. Waar die persoon stokt, moet jij scherper zijn.

08

Een voorbeeld: zes frames in woorden

Een verzonnen voorbeeld van een video van twintig seconden voor een fietsenwinkel. Zo ziet een storyboard in woorden eruit, voordat je gaat tekenen of genereren.

  1. Frame 1, totaal, 3 sec. Een drukke straat. Een vrouw duwt een kapotte fiets. Geluid: verkeer.
  2. Frame 2, close-up, 2 sec. Haar gezicht. Ze zucht. Geluid: zucht, stilte.
  3. Frame 3, halftotaal, 4 sec. Ze stapt de winkel in. De monteur kijkt op en knikt. Geluid: winkelbel.
  4. Frame 4, detail, 4 sec. Handen draaien aan een wiel. Geluid: tikken van gereedschap.
  5. Frame 5, halftotaal, 4 sec. Ze rijdt de winkel uit, lachend. Geluid: vrolijke muziek.
  6. Frame 6, totaal, 3 sec. Gevelbord met de tekst "Je fiets weer van jou." Geluid: muziek stopt.

Kijk hoe elk frame één ding doet. Samen vormen ze een verhaal met begin, midden en einde. Dit is ook een goede eerste oefening om zelf te doen.

Storyboard van zes frames op één A4
Zes kleine frames op één A4, met korte regels eronder
09

Storyboarden leren

Wil je AI-beelden zo leren inzetten dat ze bij jouw verhaal passen? In de opleiding Visual Design & AI leer je beeld maken, sturen en beoordelen. Werk je in communicatie of marketing en wil je AI professioneel inzetten? Kijk dan naar AI voor Communicatie en Marketing.

Alle opleidingen vind je op de pagina creatieve opleidingen.

10

Veelgestelde vragen

Wat is een storyboard?

Een reeks schetsen die een verhaal in beelden laat zien, met per frame het shot, de actie en het geluid.

Hoeveel frames heeft een storyboard nodig?

Dat hangt af van de lengte. Voor een korte video van een halve minuut zijn acht tot twaalf frames vaak genoeg.

Kan ik een storyboard maken zonder te kunnen tekenen?

Ja. Poppetjes, vlakken en pijlen zijn genoeg. Je toetst het verhaal, niet je tekenkunst.

Kan AI een storyboard maken?

AI kan beelden per frame maken als je goede prompts geeft. Het verhaal, de volgorde en de keuze van shots blijven jouw werk.

Hoe houd ik een personage herkenbaar in AI-frames?

Gebruik in elke prompt dezelfde karakterbeschrijving, woord voor woord. Voeg een vaste stijlzin toe en gebruik een referentiebeeld als je tool dat toestaat.

Wat is het verschil tussen een storyboard en een shotlijst?

Een shotlijst is een overzicht in woorden van alle shots. Een storyboard laat ze ook zien in beeld.

Volgende stap

Leer beeld maken en sturen met AI

Bekijk de opleiding Visual Design & AI of plan een gratis adviesgesprek.